زين العابدين شيروانى

656

بستان السياحه ( فارسي )

قناعت و ترك تنعم سيماب حيا و اخفاى فضائل و ترك شهرت بدان وفقك اللّه للتميز كه حصر اخلاق بر معدنيّات و حصر معدنيّات بر اخلاق لازم نيست بر سبيل اكثريت چنين نمايد شايد كه لعل و ياقوت و عقيق دل باشد و كهربا سر و زجاجه متلونه اطوار دل و نقرهء مسكوك رواج و شهرت و زر وقار و تمكين و عزّت و الباقى على هذا القياس وهم در طور دل در اوايل روشنيها نمايد در لباس محسوسات سفلى نارى مانند چراغ و شمع و قنديل و فانوس و مشعل و آتشهاى مفيد پراننده صافى از كدورت و دود و آن آتش جوع باشد و آتش رياضت و آتش ذكر و آتش شوق و عشق و وجد و غيرها امّا شمع اثر نور شريعت باشد و چراغ اثر نور طريقت يا در لباس محسوسات علوى نورى مانند شهب ثواقب و ماه و كواكب و چون صفا زياده شود نور دل ديده شود و برنك سرخ در غايت صفا بىلباس شمعى و چراغى و آتشى و كوكبى و آن منور بحسب قابليّت و استعداد سالك و قوّه و ضعف مزاج و صحّت و سقم سلك دماغ و حضور و تفرقه خاطر در قلّت و كثرت صغر و عظم متفاوت نمايد و چون سالك اهل صفا و نور بينى باشد نور طاعات و عبادات و اخلاق و صفات مرضيّه مشاهده نمايد مانند نور وضو و نور نماز و نور ذكر و نور روزه و نور حج و نور زكات و نور تلاوت قرآن و نور تسبيح و نور تحميد و نور تهليل و نور تكبير و نور تمجيد و نور ساير عبادات و نور زهد و نور توكّل و نور قناعت و نور صبر و نور رضا و نور شوق و ذوق و نور عشق و نور محبّت و نور ساير اخلاق و صفات روحانى هر نورى به كيفيّتى و خصوصيّتى ممتاز از نور ديكر چنان كه كفته شود ان‌شاءالله و صلّى اللّه على محمّد و آله الطّاهرين كلذار دويّم در ذكر بعضى اسامى منازل كه در حين سياحت مشاهده شده و در آنجا منزل نموده بر ارباب بينش پوشيده نماند كه چون مورّخان عراق عرب را دل ايران نوشته‌اند و نيز سرور اولياء ع در آن كشور آسوده و راقم نيز در آن كشور از ساير بلاد بيشتر بوده لهذا از آنجا ابتداء نمودن مناسب مىنمايد بدانكه از نجف اشرف الى كربلاى معلّى چهارده فرسخ و رباطى در ميان واقع و چند خانه عرب در آنجا سكونت دارند و از كربلاى معلّى الى بغداد شانزده فرسخ است و قريه مسيّب كه كنار شطّ فراتست قريب به صد خانه مىباشد و نخلستان فراوان دارد و در پنج فرسخى كربلا واقع و چهار رباط معمور در اثناى راه اتّفاق افتاده است و از نجف اشرف الى بغداد چهار مرحله است قريهء ذى الكفل و شهر حلّه و قريهء اسكندريّه و بيرنصف در اثناى راه واقع شده و از دارالسّلام بغداد الى سامره سه مرحله است قصبهء دجيل و خانى در راه اتّفاق افتاده و از بغداد الى بصره از روى شط هفت روز الى ده‌روزه راه است و از بغداد تا كرمانشاهان ده مرحله است بدين موجب يعقوبيّه نه فرسنك و ما بين خانى مامور واقع است و شهروان هفت فرسخ و قزل‌رباط پنج فرسخ و خانقى چهار فرسخ و قصر شيرين پنج فرسخ و ذهاب پنج فرسخ و كرند نه فرسخ در اثناى راه كوه سخت و مسالك پردرخت واقع و هارون‌آباد در راه او نيز كوه و تل خورد اتفاق افتاده هفت فرسخ و ماهىدشت شش فرسخ و در راه او نيز اندك كوه و تل واقع و كرمانشاهان چهار فرسخ و بعضى مسالك آن ناهموار است از كرمانشاهان الى شهر همدان پنج مرحله است بدين موجب بيستون شش فرسخ و صحنه چهار فرسخ و كنكور چهار فرسخ و ما بين آن اندك ناهموار واقع و سعدآباد پنج فرسخ و همدان در راه او كوه الوند اتّفاق افتاده و تردّد سخت و دو سه قريه در اثناى راه واقع و از همدان الى تويسركان پنج فرسخ ما بين آن جبل الوند و آمدوشد آن به‌غايت سخت و از تويسركان الى نهاوند شش فرسخ راه آن اندك سخت و از نهاوند الى كرمانشاهان چهار مرحله و از نهاوند الى بلدهء بروجرد هفت فرسخ راه آن معمور است و آباد و از بروجرد الى تويسركان يازده فرسخ مسالك آن معمور است و از همدان الى طهران هشت مرحله است بدين موجب بيوك‌آباد شش فرسخ و قريهء رزه چهار فرسخ قريه مرك چهار فرسخ قريهء فوان كه از توابع مزدقانست و قريهء قراقان شش فرسخ و قريهء كوشك شش فرسخ و قريهء رضاآباد از توابع زرند و قريه رباط كريم هشت فرسخ و طهران شش فرسخ و بعضى منازل آن ناهموار و قرايش بسيار است از همدان الى زنجان پنج مرحله است و قريهء كبود آهنك و قريهء قيدار و قريه آق‌كند در راه اوست از طهران الى قزوين سه مرحله است قريهء كرج و قريهء ساوج‌بلاق و غير از آن دو قريه دهات ديكر در اثناء راه و كنار آن فراوان و راهش هموار است و از قزوين الى كيلان پنج مرحله است قريهء آقابابا و منجيل و قريهء رودبار و رستم‌آباد و چنار سوخته در راه اوست و مسالك آن جبال شاقه